Inhoudsopgave:
Naar aanleiding van de verkiezingsuitslag van 3 maart 2010, heeft het CDA het voortouw genomen om te komen tot het sluiten van een nieuwe coalitie. In een open en constructieve sfeer is met alle partijen gesproken over de vorming van een raadsmeerderheid.
De gemeente Eersel staat een zware financiële opgave te wachten als gevolg van de aangekondigde kortingen op het gemeentefonds.
Moeilijke keuzes zijn onvermijdelijk en zullen vooraf gegaan moeten worden door fundamentele politieke overwegingen.
Een op samenwerking gerichte raad en bestuur is daarom van essentieel belang.
Door alle partijen is uitgesproken om middels een open en interactieve bestuursstijl te willen werken aan een duurzame, sociale en solide gemeente waar het goed wonen, werken en leven is.
Naar aanleiding van de gevoerde gesprekken hebben de partijen CDA, VVD en VWK EA naar elkaar toe uitgesproken een coalitie te willen vormen. Een hernieuwde trouwbelofte. En ook een logisch vervolg op de constructieve samenwerking in de afgelopen periode en de daarin genomen besluiten. De gesprekken hebben tevens aangetoond dat er geen programmatische belemmeringen op voorhand zijn die een succesvolle voortzetting van de samenwerking in de weg staan.
In deze notitie wordt, niet uitputtend, een aantal speerpunten benoemd met daarbij de opdracht aan het college om deze punten nader uit te werken in een samenhangend collegeprogramma. De drie verkiezingsprogramma’s dienen daarbij als onderliggende documenten.
Ook worden de wethouderskandidaten voorgedragen. Per wethouderskandidaat wordt de beoogde portefeuille beschreven en de daaraan gekoppelde formatie.
Zoals gesteld is dit coalitieakkoord een akkoord op hoofdlijnen. Een nadere uitwerking dient plaats te vinden in het op te stellen collegeprogramma. Bij die uitwerking worden in ieder geval meegenomen de drie verkiezingsprogramma’s van CDA, VVD en VWK Eersel Anders en onderstaande speerpunten. Ook wordt er een raadsagenda gemaakt.
De financiële positie van de gemeente Eersel is solide maar krap. Binnen de exploitatie is niet of nauwelijks ruimte en de reservepositie laat geen grote onttrekkingen meer toe. Daar komt nog eens bij dat de economische situatie dusdanig is verslechterd dat op rijksniveau 29 miljard euro moet worden bezuinigd. Vanuit het ministerie van Binnenlandse Zaken is aangekondigd dat er fors gekort gaat worden op de uitkering van het gemeentefonds. Tot op de dag van vandaag is er geen helderheid over de hoogte van die korting. Dat neemt niet weg dat de gevolgen hiervan duidelijk voelbaar zullen zijn en het maken van moeilijke keuzes onvermijdelijk. In samenwerking met de raad gaat de coalitie de uitdaging aan om ook in 2014 te kunnen stellen dat de financiële positie van de gemeente solide is gebleven. Er dient rekening gehouden te worden met een scenario waarin minimaal € 2.000.000,- structureel moet worden omgebogen. Het toepassen van de kaasschaafmethode volstaat niet bij zo’n grote financiële opgave. Deze keuzes hebben consequenties voor de kwaliteit en/of omvang van de voorzieningen, het niveau van de dienstverlening en/of de belastingdruk. Alle posten in de exploitatiebegroting zullen tegen het licht gehouden worden om in beeld te brengen waar mogelijk bezuinigd of omgebogen kan worden, inclusief de consequenties die daaraan verbonden zijn. Deze ingezette (kerntaken-)discussie wil de coalitie graag raadsbreed voeren. Ook de verbonden partijen zoals SRE, GGD en Veiligheidsregio zullen meegenomen worden in de bezuinigingsoperatie.
De coalitie spreekt op voorhand uit dat zij de totale lastendruk voor de burgers scherp zal bewaken, waarbij zij zich nadrukkelijk inzet om tegenvallers met bezuinigingen op te vangen. Gemeentelijke heffingen, zoals rioolbelasting en leges moeten 100% kostendekkend zijn.
Uitvoeren wat in de steigers staat
In de afgelopen raadsperiode is veel beleid ontwikkeld en zijn veel besluiten genomen. Te denken valt onder andere aan het bouwen in alle kernen, het WMO-beleidsplan, de uitbreiding van Meerheide, MFA’s en brede scholen, realisatie van fietspaden en de samen met onze inwoners opgestelde Dorpsontwikkelingsplannen. Veel van de genomen besluiten komen in deze raadsperiode tot uitvoering, waarbij het tempo mede bepaald zal worden door de actuele financiële en organisatorische mogelijkheden.
In de komende jaren zal de fysieke infrastructuur van Eersel veel aandacht krijgen. De afwaardering van de N 284 biedt kansen. Zowel op het gebied van verkeersveiligheid als op het terrein van de ruimtelijke ontwikkeling. Een belangrijk dossier is de ontwikkeling van de N69. De belangen voor Eersel zijn groot en daarmee moet rekening gehouden worden. Deze belangen zullen krachtig worden verdedigd in het overleg met de provincie en de partners, waarbij uitvoering van de gesloten intentieverklaring nog steeds als vertrekpunt geldt. Het verkeersveiligheidsplan zal worden geëvalueerd en geactualiseerd. Ook zal er een evaluatie komen van de verkeersafwikkeling en parkeerbalans in het centrum van Eersel.
De discussie over de toekomst van Eindhoven Airport is van belang voor kwaliteit van het leefklimaat in de zes dorpen. In de verdere ontwikkeling van Eindhoven Airport is Eersel weliswaar maar een van de spelers op het veld, maar zij zal zich niettemin sterk blijven maken voor een duurzame oplossing, die recht doet aan eerdergenoemde belangen.
“Te groot voor het servet en te klein voor het tafellaken”, is een gezegde dat gebruikt wordt voor gemeenten van onze omvang. Steeds meer taken worden vanuit de centrale overheden (Rijk en Provincie) overgeheveld naar gemeenten, zonder dat daarbij voldoende middelen worden meegegeven. Omdat behoud van de huidige bestuurlijke schaal het uitgangspunt is, is het zaak om deze verminderde inkomsten op te vangen door samenwerking met de Kempengemeenten. Met de oprichting van de gemeenschappelijke regeling is een goede stap gezet. De coalitie is van mening dat vervolgstappen in de Kempensamenwerking kunnen worden gezet nadat de samenwerking op bestaande taakvelden is geoptimaliseerd. In dat kader zal een onderzoek naar de toekomstige bestuurskracht worden uitgevoerd om de kwaliteit van de dienstverlening aan onze inwoners op termijn te waarborgen.
Borging van de democratische invloed van de individuele gemeenteraden is binnen dit proces een randvoorwaarde. Vooral voor die onderwerpen waarbij de betrokkenheid van de burgers groot is en de identiteit van de dorpen of de kwaliteit van de lokale voorzieningen aan de orde is. Daarnaast wil de coalitie bij voorzieningen die sterk van invloed zijn op de leefbaarheid van de dorpen en waarbij de kwaliteit grotendeels wordt bepaald door de sociale betrokkenheid en inzet van de burgers de kleinschaligheid behouden.
De coalitie wil een strategische visie “Eersel 2030” opstellen. Deze visie geeft richting aan beleidsontwikkeling op sociaal-maatschappelijk, cultureel, economisch (Brainport), toeristisch, ecologisch en ruimtelijk terrein. De impact van deze ontwikkelingen op de gemeentelijke financiën dienen daarbij in beeld te komen. De coalitie wil koersen op een duurzame en sociale samenleving en een aantrekkelijke woon-, werk- en verblijfomgeving.
In de afgelopen periode is de trend ingezet om inwoners en adviesorganen nadrukkelijker bij beleidsontwikkeling te betrekken. De dorpsraden en de WMO-adviesraad zijn enkele concrete voorbeelden. Op korte termijn zullen de opgedane ervaringen worden geëvalueerd en zal er een heldere en werkbare visie en taakverdeling met betrekking tot participatie worden opgesteld. Specifieke aandachtspunten zullen zijn: het doorontwikkelen van een interactieve bestuursstijl, het optimaliseren van de communicatie met burgers (actief en doelgericht) en het implementeren van de participatie in de gemeentelijke werkprocessen.
De overheid is er voor de burgers en niet andersom. Dat wil echter niet zeggen dat de eigen verantwoordelijkheid van burgers niet benadrukt moet worden. Daar waar de financiële middelen van de overheid sterk beperkt worden, moeten er keuzes gemaakt worden. Daar hoort een gemeente bij die zich enerzijds ontfermt over de kwetsbare en zorgafhankelijke burgers en anderzijds een groter beroep doet op de eigen verantwoordelijkheid van burgers, verenigingen en maatschappelijke organisaties. Daar waar mogelijk stimuleert men zelfwerkzaamheid en zelfredzaamheid.
In de afgelopen bestuursperiode is het beleid in gang gezet dat de gemeente vooral investeert in goede voorwaardelijke voorzieningen in de zes dorpen, zoals multifunctionele accommodaties, ontmoetingsruimten, brede scholen en sportaccommodaties zodat burgers en verenigingen initiatieven kunnen nemen. Deze initiatieven zullen mogelijk meer dan in de afgelopen periode bekostigd moeten worden door de gebruikers zelf.
Duurzaamheid is in de afgelopen periode als thema op de agenda gezet en is een zeer bepalend toekomstig thema. Er zal breed maatschappelijk draagvlak dienen te ontstaan voor een duurzamere samenleving. Centraal staan daarbij vragen over hoe om te gaan met klimaat, landschap, grondstoffen en voedselvoorziening in relatie tot gezondheid. De coalitie wil bijdragen aan dit maatschappelijke draagvlak en gaat op zoek naar de juiste balans tussen ecologie, economie en leefbaarheid. Het vastgestelde klimaatbeleid moet worden uitgevoerd en verder geïmplementeerd in het doen en laten van de gemeente. Onder duurzaamheid vervat de coalitie tevens de reconstructie. De ontwikkelingen in het buitengebied moeten het mogelijk maken om ecologie en economie te combineren, waarbij gestreefd wordt naar verbreding van de economische dragers. Er moeten mogelijkheden zijn voor zowel agrariërs als toeristische ondernemers. Ook kan hierbij gedacht worden aan de ontwikkeling van buurtschappen.
De intentie van de coalitie is minimaal de leefbaarheid in onze kernen te handhaven. Daarbij dient in acht genomen te worden dat de afgelopen vier jaar reeds omvangrijke investeringen zijn gedaan en de gemeentefinanciën de komende jaren onder druk zullen staan. De afgelopen bestuursperiode is het begrip leefbaarheid nader geconcretiseerd in het welzijnsprestatieplan en dat heeft geresulteerd in goede basisvoorzieningen zoals de MFA’s, ontmoetingsruimten, brede scholen en sportvoorzieningen. De komende bestuursperiode zal de vitaliteit van de dorpen vooral door de verdergaande vergrijzing en ontgroening onder druk komen te staan. Vergrijzing en ontgroening zijn nauwelijks beïnvloedbaar door de gemeente. De gemeente kan daarentegen wel zorgen voor de randvoorwaarden waardoor mensen graag in onze gemeente (kunnen) blijven wonen, of (weer) komen wonen. Een actuele woonvisie is daarbij nodig. De ingezette lijn van brede scholen en MFA’s sluit daarbij aan, evenals een gevarieerd en op de vraag toegespitst woningaanbod. In dat verband is het belangrijk dat de gemeente regie voert door middel van een actieve grondpolitiek waardoor de ruimtelijke ontwikkeling kan worden gestuurd.
De gemeente ontleent zijn bestaansrecht aan zijn dienstverlenende taak. De afgelopen jaren is ingezet op verbetering van de dienstverlening. Deze ingezette koers willen we continueren. De raad heeft een dienstverleningsconcept vastgesteld evenals een kwaliteitshandvest. De coalitie wil dit concept evalueren.
De gemeente Eersel draagt met recht de titel Parel van de Kempen. Behoud van die titel vraagt om aandacht voor de kwaliteit en uitstraling van de openbare ruimte en de bebouwing. Het voortvarend opstellen van beeldkwaliteitplannen ondersteunt een goede sturing op kwaliteit. De kenmerkende dorpse identiteit is daarbij uitgangspunt hetgeen niet wil zeggen dat moet worden vervallen in conservatisme. Het huidige onderhoudsniveau van de openbare ruimte blijft minimaal gehandhaafd. Zwerfvuil en vandalisme worden gericht aangepakt.
Eersel is een relatief veilige gemeente. Toch zijn er zorgwekkende trends waarneembaar die om een antwoord vragen. Het aantal woninginbraken stijgt, het aantal vernielingen is een doorn in het oog en het veelvuldige gebruik van alcohol en de bekendheid met drugs onder jongeren baart zorgen. Dit vraagt om een alerte en integrale aanpak met de politie en de maatschappelijke partners. Voorkomen is het allerbeste en daarop zal worden ingezet, maar ook een repressieve aanpak wordt niet geschuwd. Het verhalen van schade op vandalen hoort daar ook bij, evenals een handhavende gemeente bij geconstateerde overtredingen. Inwoners moeten zich veilig voelen en veilig zijn. De relatie tussen deze twee aspecten zal nader in beeld worden gebracht.
Daarnaast wordt geoefend met een voor Eersel realistisch rampenscenario waarbij naast de regionale coördinatie aandacht uitgaat naar de communicatie met de inwoners.
De gemeente heeft naast diverse wettelijke taken de regierol bij de uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning. Deze regierol, waarmee in de afgelopen periode positieve ervaringen zijn opgedaan, wil de coalitie nog nadrukkelijker gaan nemen. Op alle negen beleidsterreinen van de Wet maatschappelijke ondersteuning is dit van toepassing. Specifieke aandacht zal worden besteed aan het op elkaar afstemmen van het totale aanbod van diensten en voorzieningen per dorp, ook wel woonzorgzone genoemd. De verwachting is dat door deze integrale ketenafspraken per dorp het aanbod en de kwaliteit minimaal behouden kunnen worden. De integrale afstemming binnen het WMO-beleid en de behartiging in het lokaal loket krijgen nadrukkelijker vorm. De burger behoud de keuzevrijheid tussen een persoonsgebonden budget en zorg in natura.
Voorts zal de regierol worden gecontinueerd in de doorontwikkeling van het jeugd- en onderwijsbeleid. De integrale visie zal worden vastgelegd in een breed gedragen Lokaal Educatieve Agenda. Agenda 22 (inclusief beleid voor mensen met een beperking) zal nadere aandacht krijgen, vooral op de beleidsterreinen vervoer, werk en toegankelijkheid van de openbare gebouwen.
De adviesraad WMO zal op een duidelijke manier worden betrokken bij de vormgeving van genoemde beleidsontwikkelingen en de actualisatie van het WMO beleidsplan. De wettelijke plicht tot samenwerking met een WMO adviesraad zal gezien worden als een belangrijke meerwaarde voor de lokale ontwikkelingen.
De coalitie draagt de ondernemers in Eersel en de Kempen een warm hart toe. Deze coalitie zal anticiperen op de ontwikkelingen binnen de agrarische sector en haar aanpalende industrieën. Met de ontwikkeling van Meerheide en het KBP willen we het bedrijfsleven faciliteren. De schaal van Eersel is te klein om zelfstandig integraal beleid te maken of “branding” van de Kempen te realiseren. Om die reden zoeken we samenwerking met de Kempengemeenten. Ook willen we een Eerselse Brainport-agenda opstellen waarin we helder maken wat Eersel kan bijdragen de regionale agenda.
Wethouderskandidaten, portefeuilleverdeling en formatie
Roeland van Hooff (CDA), Peter van den Bliek (VWK EA), Steven Kraaijeveld (VVD) en Ria van der Hamsvoord (CDA) worden door de coalitie voorgedragen als wethouders. Op 22 maart 2010 heeft overleg plaats gevonden tussen de beoogde wethouders en de burgmeester over de portefeuilleverdeling. Dit overleg resulteert in de volgende verdeling taken, die wordt bekrachtigd in de eerste vergadering van het nieuwe college:
Burgemeester Thijs
- Veiligheid
- Handhaving
- Regioraad SRE (te bekrachtigen door gemeenteraad)
- Dienstverlening / E-ersel
- Communicatie
- Personeel en Organisatie
- Burgerparticipatie (oa dorpsraden)
- Project Parc Vital
Roeland van Hooff
- 1E Loco-burgemeester
- Ruimtelijke ordening ( inclusief bouwzaken, vergunningen, monumentenzorg en volkshuisvesting)
- Grondzaken (inclusief uitgifte van industriegrond) en bossen
- Landschapsontwikkeling
- Reconstructie
- Milieu in relatie tot reconstructie en WABO
- Project DOP Duizel en DOP Wintelre
- Project Landinrichting Wintelre-Oerle
- Project Kleine Beerze
Ria van der Hamsvoord
- 2E Loco-burgemeester
- Sociale zaken
- Arbeidsmarktbeleid en Sociale werkvoorziening (inclusief DB-lid WVK)
- Onderwijsbeleid (inclusief leerlingenvervoer en ontwikkelingen passend onderwijs)
- Jeugdbeleid (inclusief CJG, sportstimuleringsproject en speelbeleid)
- Gezondheidzorg ( bestuur GGD te bekrachtigen door gemeenteraad)
- WMO en Lokaal Loket
- Vrijwilligersbeleid, vrijwilligerssteunpunt en subsidiebeleid
- Kunst en cultuur, cultuurhistorie en cultuureducatie
- Maatschappelijke stages (inclusief voorzitterschap MAS)
- Project DOP Steensel en DOP Knegsel
- Project MFA Wintelre (afronding), MFA Duizel en Dorpshart Knegsel
- Project dorpsplein Wintelre
- Project Muzenval / Bibliotheek
- Project Brede Scholen
Steven Kraaijeveld
- 3E Loco-burgemeester
- Financiën
- Economische zaken (inclusief DB-lid KBP)
- Recreatie en toerisme
- Verkeer
- Eindhoven Airport
- Lid portefeuillehoudersoverleg SSC van de GRSK
- Project DOP Vessem
Peter van den Bliek
- 4E Loco-burgemeester
- Klimaat en duurzaamheid
- Water (inclusief Groot Meer) en waterschap
- Kermisbeleid
- Sport en sportaccommodatiebeleid
- Openbaar groen en openbare ruimte
- Afval
Het bovenstaande resulteert in het volgende voorstel met betrekking tot de formatietoedeling:
Ria van der Hamsvoord: 1,0 fte
Roeland van Hooff: 0,9 fte
Steven Kraaijeveld:0,8 fte
Peter van den Bliek:0,5 fte
Slot
CDA, VVD en VWK EA spreken het vertrouwen uit dat zij een constructieve samenwerking zullen voortzetten waarbij respect en vertrouwen kernwaarden zijn.
Namens de coalitie:
Ria van der Hamsvoord,
Lijsttrekker CDA
Jan van Ham,
Fractievoorzitter CDA
Steven Kraaijeveld,
Lijsttrekker VVD
Dennis Hofland,
Fractievoorzitter VVD
Jos Heezemans,
Lijsttrekker VWK EA
Fractievoorzitter VWK EA
